Hooikoorts

Hooikoorts ontstaat wanneer pollen in de lucht in contact komen met de neus, ogen of luchtwegen. Het lichaam reageert op deze deeltjes als op een prikkel, wat leidt tot de bekende klachten. Hoe sterk iemand reageert, hangt af van meerdere factoren: welk type pollen er in de lucht zit, in welke concentratie, en hoe gevoelig iemand persoonlijk is. Ook weersomstandigheden en de mate van blootstelling — zowel binnen als buiten — spelen een rol.

Wanneer komt hooikoorts voor?

Het hooikoortsseizoen is niet één aaneengesloten periode, maar verschilt sterk per plantensoort. In het voorjaar zijn het vooral boompollen — van berk, els en hazelaar — die voor klachten zorgen. In de zomer zijn het de graspollen en in de late zomer en nazomer kunnen kruidenpollen, waaronder ambrosia, nog voor een nieuwe golf zorgen. Hoe een hooikoortsseizoenverloopt, hangt sterk samen met temperatuur, wind en neerslag in de aanloop naar de bloeiperiode.

Veelvoorkomende klachten

De meest herkenbare klachten bij hooikoorts zijn jeukende of tranende ogen, een kriebel in de neus of keel en veel niezen. Sommige mensen hebben last van een loopneus, terwijl anderen juist last krijgen van een verstopte neus. Wat minder zichtbaar is maar door velen als zwaar wordt ervaren, is de vermoeidheid die ontstaat door aanhoudende prikkels en verstoorde nachtrust. De combinatie van fysieke klachten en slaaptekort kan de dagelijkse bezigheden merkbaar beïnvloeden.

Wat kun je zelf doen?

Een deel van de overlast is te verminderen door slim om te gaan met blootstelling aan pollen. Ventileer bij voorkeur op momenten dat de pollenconcentratie laag is, zoals na regen of laat op de avond en houd ramen gesloten tijdens piekmomenten overdag. Buiten helpt een zonnebril om contact met pollen via de ogen te beperken. Schud kleding buiten uit na thuiskomst en douche voor het slapengaan, zodat je geen pollen meeneemt naar bed. Kleine aanpassingen in de dagelijkse routine kunnen samen een verschil maken.

Ondersteunende routines

Naast het beperken van blootstelling zijn er niet-medische routines die veel mensen uitkomst bieden. Koele kompressen op de ogen verlichten de prikkel bij tranende of jeukende ogen. Het spoelen van de neus met zoutwater helpt om ingeademde pollen te verwijderen en de slijmvliezen rustig te houden. Binnenshuis is het nuttig om de luchtvochtigheid op peil te houden en oppervlakken regelmatig schoon te maken, zodat pollen zich minder kunnen ophopen in de leefruimte.

Gerelateerde ingrediënten

In de context van seizoensgebonden prikkels worden de volgende ingrediënten vaak besproken. Klik op een ingrediënt voor meer informatie.

• Quercetine: Flavonoïde die van nature voorkomt in onder andere ui en appel
• Vitamine C: Antioxidant die ruim aanwezig is in groente en fruit
• Zink: Mineraal dat bijdraagt aan het normaal functioneren van het immuunsysteem
• Bromelaïne: Enzym dat gewonnen wordt uit ananas
• Brandnetel: Traditioneel kruid met een lange gebruiksgeschiedenis in kruidenformules
• DAO (diamine oxidase) — enzym betrokken bij de afbraak van histamine in de darm.

Lees ook:

Histamine, DAO en hooikoorts — Wat is de relatie?

Veelgestelde vragen

Waarom heb ik het ene jaar meer last dan het andere?

De pollenintensiteit wisselt per jaar en hangt samen met temperatuur, neerslag en windcondities tijdens de bloeiperiode. Een zachte, droge lente leidt doorgaans tot hogere pollenconcentraties dan een natte. Ook je eigen gevoeligheid kan van jaar tot jaar licht variëren.

Hoe weet ik welke pollen op dit moment actief zijn?

De pollenactiviteit verschilt per dag, regio en seizoen. De meest actuele informatie vind je via de pollenmeter van het RIVM of via Pollenradar.nl. Beide bronnen geven een dagelijks overzicht per pollensoort en regio.

Speelt vitamine D een rol bij hooikoorts?

Vitamine D wordt in verband gebracht met de normale werking van het immuunsysteem. Een tekort aan vitamine D wordt in onderzoek gelinkt aan een hogere gevoeligheid voor allergische reacties. Omdat vitamine D in Nederland buiten de zomermaanden moeilijk via zonlicht aan te maken is, is suppletie breed gebruikelijk — ook los van hooikoorts.

Waarom worden quercetine, vitamine C en zink vaak gecombineerd?

Deze drie nutriënten worden in supplementen regelmatig samen aangeboden. Quercetine is een flavonoïde die van nature in groente en fruit voorkomt, maar waarvan een groot deel verloren gaat bij verhitting, waardoor suppletie populair is. Vitamine C en zink dragen allebei bij aan het normaal functioneren van het immuunsysteem. De combinatie sluit aan bij de wens van consumenten om het lichaam tijdens het pollenseizoen op meerdere fronten te ondersteunen.

Het lijkt wel of mijn hooikoortsklachten erger worden na bepaalde voeding?

Tijdens het pollenseizoen maakt het lichaam extra histamine aan. Als daar histaminerijke voeding bij komt, kan de totale belasting de klachten versterken. Dit heeft te maken met de rol van het enzym DAO.

Meer informatie?

Lees het volledige artikel over histamine, DAO en hooikoorts

Veelgestelde vragen en antwoorden over DAO.

Bronnen:

• EFSA – Scientific Opinion on the substantiation of health claims related to vitamin C, vitamin D, zinc and quercetin
• Vitamine Informatie Bureau – Hooikoorts verlichten met voeding en vitamines
• Groene Vrouw – Quercetine met zink en vitamine C
• EFSA – Botanical Claims on Hold (Art. 13.1)